De drie mooiste studentensociëteiten

Pand van Minerva aan de Breestraat.

Het gemeentelijke monument uit 1961 is een exponent van het brutalisme.

De Leidse studentenvereniging Minerva is afgelopen week slecht in het nieuws gekomen. Meisjes van die vereniging pestten elkaar op wel erg kinderachtige wijze. Ze doen maar. Ik erger me meer aan het gebouw waar de corpsstudenten elkaar ontmoeten. Hoe kan een vereniging, die zich beroept op eeuwenoude tradities, in zo’n lelijk blok beton huizen?

Het pand uit 1961 staat op de Leidse monumentenlijst als exponent van de architectuurstroming brutalisme. Dat is dan wel weer grappig. Maar het gebouw spreekt mij absoluut niet aan. Dan kan ik wel een paar studentenverenigingen bedenken die een mooiere behuizing hebben geregeld. Verenigingen die minder of even traditioneel zijn, maar in mooiere panden zitten. Ik noem de drie mooiste.

3. Utrechtsch Studenten Corps
Sociëteit USC

Het USC zit aan het lommerrijke Janskerkhof.

Het corps uit Utrecht zit in een prachtig pand uit 1898, dat toen speciaal voor de club ontworpen is. Ook de locatie is erg mooi, aan het lommerrijke Janskerkhof in de historische binnenstad. Het sociëteitsgebouw luistert naar de naam Placet Hic Requiescere Musis (“Het behaagt de muzen hier te rusten”).

Dit Gele Kasteel, zoals het in de dagelijkse omgang heet, dateert van 1900. De stijl doet Berlagiaans aan, maar de lichtgele bakstenen geven het gebouw toch een frivool tintje.

2. MSV Tragos, Maastricht
Omgeving verenigingspand Tragos.

Gracht bij Fort Willem

Dikke muren, donkere gangen. De Maastrichtse Studentenvereniging Tragos huist in een fort uit de vroege negentiende eeuw, dat luistert naar de naam Koning Willem I of gewoon Fort Willem. Een lekkere, ruime behuizing zonder dat de buren al te snel last van je hebben.

Dat is tevens het nadeel voor Tragos: zijn sociëteit ligt ver buiten het centrum van Maastricht. Dus van de kroeg even de sociëteit in rollen, dat zit er niet in. Maar ze krijgen er een bijzonder verenigingspand voor terug.

1. DSV Sint Jansbrug, Delft
DSV Sint Jansbrug

De gevel van het pand van Sint Jansbrug dateert uit de achttiende eeuw.

Een heel bijzonder verenigingspand heeft de Delftse Studentenvereniging Sint Jansbrug. Bij de gelijknamige brug aan de Oude Delft zit de studentenclub al jaren in dit deels middeleeuwse gebouw. Het huidige pand is een samenvoeging van vier woonhuizen. De bewoners en later de studenten hebben het in de loop van de eeuwen bij elkaar gevoegd tot één sociëteitspand. De huidige voorgevel is achttiende-eeuws.

De sociëteit bezit nog een groot aantal bijzondere kenmerken. Naast het pand ligt bijvoorbeeld een overkapt, middeleeuws steegje. Een Keulse goot op zolder schijnt ook karakteristiek te zijn. Het pronkstuk van het gebouw is een stijlkamer uit de achttiende eeuw. Toepasselijk voor een studentenvereniging: in de zeventiende eeuw zat er een brouwerij in het pand.

De drie verenigingen moeten zuinig zijn op hun prachtige, historische panden. Zolang zij deze ruimtes van een leuke bestemming blijven voorzien, kunnen ze Minerva in hun betonbak blijven uitlachen.

Update:

Mijn keuze maakt nogal wat reacties los. Ik heb daarom besloten de lezers van dit blog zelf ook te laten kiezen.

Achttiende-eeuwse stijlkamer in pand DSV Sint Jansbrug.

Het pand van DSV Sint Jansbrug bevat een achttiende-eeuwse stijlkamer.

Foto's: Wikimedia, DSV Sint Jansbrug

Lees ook: Lezers kiezen voor Phoenix in Delft.

Advertenties

22 thoughts on “De drie mooiste studentensociëteiten

  1. Pingback: Het gelijk van de saaie ambtenaar « Monumentje!

  2. Pingback: Monumentjes meest gelezen berichten van 2012 « Monumentje!

  3. Pingback: Phoenix in Delft mooiste studentensociëteit van Nederland « Monumentje!

  4. Tsja, de vorige Sociëteit Minerva is dan ook eind jaren ’50 afgebrand, dan vind ik het huidige alternatief nog best acceptabel… ik maak me eerder boos op het pand ernaast (het foeilelijke Rijnlandcomplex, met afstand het lelijkste gebouw van het Leidse centrum), wiens voorganger moedwillig en zonder goede reden is afgebroken in 1976…

  5. Bij welke panden (vooral van deze top 3) ben je wel eens binnen geweest? Want je schrijft bijvoorbeeld over kenmerken in het pand van Sint Jansbrug, maar heb je ze ook wel eens gezien?

    • Bij alledrie van de Top 3 ben ik ooit binnen geweest, zij het dat dat jaren geleden was. Natuurlijk heb ik niet alle sociëteiten van Nederland binnen gezien; zo lang heb ik nou ook weer niet over mijn studie gedaan.

  6. Pingback: Welke sociëteit vind jij de mooiste? « Monumentje!

  7. Phoenix is het mooist, punt. Rotterdam huist in een afzichtelijke bunker net als Eindhoven. Het hiervoor genoemde SSR in Wageningen is wel een oké pand, maar ze delen het met een bedrijf (!), Ceres heeft daar een mooiere villa. Niet gebouwd als sociëteit, maar ernaar wel verbouwd na een grote brand. Vindicat heeft het mooiste uitzicht. Maar ach, als de tap werkt is het allemaal schitterend.

  8. Wat ontzettend jammer om Jansbrug op 1 te noemen. Deze societeit verschilt niet van een willekeurig ander grachtenpand, en daarom een zeer slechte keuze voor de eerste plek. Er zijn in Delft al twee betere alternatieven te vinden: societeit Alcuin (van Virgiel) is een stuk beter, maar vooral de Phoenix (gebouwd 1877) is een architectonisch hoogtepunt.

  9. Het was interessanter geweest als je de drie mooiste sociëteiten had gekozen die ook als studentensociëteit ontworpen zijn. Dat stelt namelijk specifieke eisen aan de architect. Ook op het interieur valt dan iets interessanters te vertellen.

    Er zijn nog als sociëteit ontworpen gebouwen in:
    Delft (DSC – ‘Phoenix’)
    Utrecht (USC – ‘P.h.R.M.’)
    Groningen (Vindicat – ‘Mutua Fides’)
    Leiden (Minerva)
    Rotterdam (RSC – ‘Hermes’)
    Eindhoven (‘de Bunker’).

    Als serieuze kandidaten voor ‘mooiste sociëteit’ blijven dan Delft en Utrecht over. De Delftsche Studentensociëteit Phoenix heeft een schitterende zaal met plafondschilderingen en een indrukwekkende neoclassicistische voorpui. Daarentegen is het gebouw in fasen opgeleverd en zijn de ruimtes buiten de grote zaal (op de bibliotheek na) verre van mooi, laat staan architectonisch interessant.

    De Utrechtsche Studentensociëteit P.h.R.M. is gebouwd in een zeer unieke mix van Jugendstil en neoromaanse architectuur. Bovendien is in P.h.R.M. de gebruikte stijl consequent in alle ruimtes in het gebouw gebruikt, inclusief het monumentale trappenhuis, de hallen op de eerste verdieping etc., tot aan details als houtsnijwerk in deuren en vloerplinten aan toe.

    Lastige keuze…

    • Phoenix heeft zeker ook een erg mooi gebouw. Er zijn veel mooie sociëteiten over heel Nederland. Ook Augustinus in Leiden, SSSR in Wageningen, enkele in Amsterdam… Ik zou een top 10 kunnen maken, maar dan wordt het verhaal te lang.

      Maar ik kies de drie mooiste. Dat betekent niet dat alle andere lelijk zijn.

Reageer!

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit / Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit / Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit / Bijwerken )

Google+ photo

Je reageert onder je Google+ account. Log uit / Bijwerken )

Verbinden met %s