Muisjesfabrikant De Ruijter zette traditie naar zijn hand

Blauwe muisjes

Blauwe muisjes bestaan pas sinds 1994.

Mijn tweede zoon is ruim anderhalve week geleden geboren en sindsdien zijn er al twee pakken blauwe muisjes en een aanzienlijk aantal rollen beschuit doorheen gegaan. Als blogger over erfgoed, die zich ook af en toe met immaterieel erfgoed bezighoudt, vraag je dan toch af: waarom beschuit met muisjes? Waarom geen toastjes met jam of geroosterd brood met ganzenleverpaté?

Interessant is, dat we het hier over een echt Hollandse traditie hebben. Intussen is het verbreid tot aan Maastricht en de Waddeneilanden aan toe. In Vlaanderen (en tot voor kort Zuid-Nederland) zijn doopsuikers gangbaar. De gewoonte om beschuit met muisjes te eten dateert volgens veel internetbronnen uit de zeventiende eeuw. Volgens mij  bestond fabrikant De Ruijter toen nog niet…

Anijs

De Vlaamse doopsuikers en de Hollandse muisjes hebben wel een gezamenlijke voorouder: de kindermanstik. Dat waren een soort hardgebakken boterhammen met suiker of iets anders zoets. Vaak voegden de zeventiende-eeuwers er anijs aan toe. Volgens onze voorouders hielp dat de melkgift van de moeder op gang te brengen en zou het de baarmoeder weer herstellen.

Waarschijnlijk in de achttiende eeuw kwam een bakker in de Zaanstreek op het idee anijszaadjes in een suikerbad te dopen. Daarbij ontstond die typische vorm met soms een staartje eraan. Niet alleen lijken de anijsbolletjes qua vorm op muizen; de diertjes zijn ook een vruchtbaarheidssymbool. Muizen planten zich – voor wie dat niet weet – nogal snel voort.

Bis-cuit

Een zekere Cees de Ruijter begon in 1860 met het industrieel vervaardigen van de muisjes. Dat heeft sindsdien bijna niemand hem nagedaan. Het hardgebakken brood is rond die tijd definitief vervangen door de tweemaal gebakken variant die we nu kennen als beschuit. ‘Bis’ betekent ‘nog een keer’ en ‘cuit’ gebakken. Weet u dat ook weer.

Toch kunnen we stellen dat we het om een uit de zeventiende eeuw stammende traditie hebben. Wel passen we die, net als andere tradities, continu aan. De laatste grote innovatie is relatief jong: de blauwe muisjes voor als er een jongen wordt geboren. Dat bestaat pas sinds 1994.

Ingeburgerd

Maar die blauwe muisjes zijn wel al helemaal ingeburgerd. Als ik op roze zou trakteren, zouden veel mensen me vreemd aankijken. De medewerker van De Ruijter die dát bedacht heeft, mag zich erop beroemen dat hij een eeuwenoude traditie naar zijn (of haar) hand heeft gezet. De firma Bolletje is hem dankbaar…

Foto: Miriam8 (Wikimedia)
Bron (onder meer): Jefdejager.nl

One thought on “Muisjesfabrikant De Ruijter zette traditie naar zijn hand

Laat een reactie achter op Jeroen van der Schenk / Monument076 Reactie annuleren

Vul je gegevens in of klik op een icoon om in te loggen.

WordPress.com logo

Je reageert onder je WordPress.com account. Log uit /  Bijwerken )

Google photo

Je reageert onder je Google account. Log uit /  Bijwerken )

Twitter-afbeelding

Je reageert onder je Twitter account. Log uit /  Bijwerken )

Facebook foto

Je reageert onder je Facebook account. Log uit /  Bijwerken )

Verbinden met %s