Steeds meer protest tegen sloop rijksmonument Kimswerd

Vervallen winkelpandje in Kimswerd

Er is nog hoop voor het vervallen winkelpandje.

Af en toe denk je: het lijkt wel of we in de jaren 50 zitten. Steeds vaker lees je dat gemeentes monumenten maar geldverslindende sta-in-de-wegs vinden. Lokale overheden zouden erfgoed moeten beschermen, maar worden zo langzamerhand de grootste vijand ervan.

Neem nou het voormalige dorpswinkeltje in het Friese Kimswerd. Dat is een rijksmonument uit de vroege negentiende eeuw in de beschermde dorpskom. De gemeente Súdwest-Fryslân heeft er een sloopvergunning voor afgegeven. Lees verder

Walvis Johannes was vroeger goed voor een grafsteen

Walviskaak grafsteen Vlieland

Een replica van een grafsteen van walviskaak. De originele was niet bestand tegen het zoute weer.

Bultrug Johannes heeft zijn tripje naar de Waddeneilanden niet mogen overleven. Hij is niet de eerste walvis die een bezoekje aan die streken niet kan navertellen. Waddeneilanders waren fervente walvisvaarders en als er vroeger daar een aanspoelde, was er geen Ecomare of Lenie ’t Hart met morele steun dan wel een pijnloos spuitje.

Walvissen waren in vroeger tijden geen wezens die op mededogen konden rekenen. Ze waren leveranciers van grondstoffen. Niet alleen van levertraan, maar ook van grafstenen. Niet voor de arme zeezoogdieren zelf, maar voor de eilanders. Lees verder

Toch een bestemming voor leegstaande stadhuizen?

Voormalig stadhuis Aardenburg

Het gebouw is voor 1 euro verkocht.

De stadhuizen van Aardenburg en Bolsward, respectievelijk in Zeeland en Friesland, hebben tijdenlang leeggestaan. Dat heb ik enige tijd terug bericht op dit weblog. Over beide panden is er nieuws.

Het gebouw in het Zeeuwse Aardenburg, een monument uit 1951, lijkt in elk geval gered. De huidige eigenaar, de gemeente Sluis, heeft het voor 1 euro verkocht aan lokale, culturele groepen. Deze krijgen daar een subsidie van 250.000 euro bij, op voorwaarde dat ze het gebouw blijven onderhouden en er een museum in vestigen. Dat meldt regiokrant PZC. Lees verder

Onverwacht leuk hoekje: Heerenveen

Café Krueger met Crackstate, Heerenveen

De Crackstate heeft niets met harddrugs te maken.

Je zou je bijna wanen in het French Quarter, de oude wijk van New Orleans. Zo’n mooi gietijzeren balkon geeft zo’n negentiende-eeuws pand toch flair! We zien hier een leuk hoekje in Heerenveen. Bekend om zijn schaats- en voetbalstadion, maar niet om een indrukwekkende verzameling stadsschoon. Lees verder

Een overbodig stadhuis, wat moet je er mee?

Stadhuis Bolsward

Het stadhuis in Bolsward straalt de Gouden Eeuw uit.

Aardenburg en Bolsward liggen een flink eind uit elkaar. Toch hebben het Zeeuwse en het Friese stadje hetzelfde probleem: wat doe je met je historische stadhuis? Beide plaatsen zijn opgegaan in een grotere gemeente, respectievelijk Sluis en Súdwest-Fryslân.

Dat het imposante overheidsgebouw van Bolsward monumentale waarde heeft, behoeft eigenlijk geen toelichting. Het rijk bewerkte, grotendeels zeventiende-eeuwse meesterwerk straalt nog de rijkdom van de Gouden eeuw uit. Anders is het gesteld met zijn eenvoudige tegenhanger in Aardenburg.  Lees verder

Bodem binnenstad Leeuwarden wordt monument

Drie delen van Leeuwarden

De drie oorspronkelijke delen van Leeuwarden. 'Oud-Leeuwarden' komt ruwweg overeen met Nijehove.

Leeuwarden breidt zijn gemeentelijke monumentenlijst met twee stuks uit. Het gaat om twee delen van de ondergrond in de binnenstad. Vele argeloze voorbijgangers hebben er al eeuwenlang overheen gewandeld, zonder dat ze doorhebben dat ze over een stuk geschiedenis lopen. Lees verder

Dat het maar vaak hoogwater in Friesland mag zijn

Woudagemaal in Lemmer

Een monument van wereldformaat.

Werelderfgoed Woudagemaal draait! Dat doet het stoomgemaal alleen nog maar als het water in Friesland heel hoog staat. Op dit moment is het zover en de machtige machine doet zijn werk.

Het Ingenieur D.F. Woudagemaal in het Friese Tacozijl staat op de Werelderfgoedlijst van de Unesco. Dat is de lijst waar ook de piramides van Gizeh, het Oude Rome, het Vrijheidsbeeld in New York en de Chinese Muur op staat. Met andere woorden: het is erkend een monument van wereldformaat.

Lees verder

Hindeloopen kan zijn dialect en bloemetjes best zelf bewaren

Hindeloopen dorpsgezicht

Het stadje heeft van oudsher veel invloeden van buitenaf.

Het dialect van het stadje is doorspekt met woorden uit het Engels en het Scandinavisch. Ze schilderen er van oudsher graag bloemetjes en zo op gebruiksvoorwerpen. En soms dragen de bewoners er nog de kenmerkende klederdracht.

Kortom: het Friese Hindeloopen acht zichzelf nog iets unieker dan de rest van de wereld. Dus moeten de gewoonten en zeden van het stadje aan het IJsselmeer volgens de site van de Wereldomroep op de Unesco-lijst voor immaterieel erfgoed. Ze doen maar. Lees verder

De Hollanders sloegen de Friese guerilla neer

Monding Almere middeleeuwen

Een paar stromen verbonden rond 1000 het huidige IJsselmeer met de Noordzee.

De nieuwe gemeente in de Kop van Noord-Holland heet Hollands Kroon. Ik had het leuker gevonden als deze fusie tussen Wieringen, Wieringermeer, Anna Palowna en Niedorp een meer historische naam had gekregen, die verwijst naar het Friese verleden van de streek. Strijdlustige Hollanders lijfden dit deel pas in 1297 definitief in.

Dat ging niet al te vriendelijk. Wie vrijdag 25 november naar het journaal heeft gekeken, heeft het kunnen zien. Hollandse troepen vochten tegen de ‘West-Friese guerilla’, zoals tegenwoordige historici de rellen in die tijd in die streek noemden. Om een voorbeeld te stellen, verwondden ze  en  vermoordden ze de bevolking van het dorp Vronen in 1297.

Gedeporteerd

De overlevenden werden gedeporteerd naar het nabijgelegen Koedijk en Vronen verdween van de kaart. Later verrees Sint Pancras op die plek. Maar waar ging die West-Friese guerilla nou om? Lees verder

Je huis ineens monument? Vrees niet!

Centrum van Balk

Balk krijgt er 66 gemeentelijke monumenten bij.

De Friese gemeente Gaasterlan-Sleat heeft 66 nieuwe gemeentelijke monumenten aangewezen in de plaats Balk. Een groepje bewoners van die panden is niet blij, meldt de Leeuwarder Courant. De huiseigenaren hebben bewaar aangetekend bij de gemeente. De waarde van het huis zou wel eens kunnen zakken!

Op het eerste gezicht is hun reactie begrijpelijk. Als je huis monument is, heb je als eigenaar nu eenmaal met extra beperkingen te maken. Even een dakkapelletje op je huis zetten is er niet meer bij. Hoewel… als ik morgen zonder vergunning een dakkapel op mijn jarenzestigrijtjeshuisje in mijn Arnhemse Vogelaarwijk zet, heb ik ook bonje met de gemeente. Lees verder