Afstoot kerken: niet allemaal tegelijk!

Antoniuskerk Oosterhout

Ik ben er al dertig jaar niet meer in geweest.

Een jaar of dertig geleden was ik de heraut in een kerstspel. Ik mocht een paar tonen op mijn trompet blazen. Die schalden door de gewelven van de gevulde Sint-Anthoniskerk in Oosterhout. Latijnse teksten waren te zien aan de muur, herinner ik me nog. Iets met “Laudate eum…” of zo. Lees verder

Zichtbare en onzichtbare schade aan Groninger kerken

Kerk in Loppersum

Groningse kerken zijn vaak bijzondere juweeltjes.

In de provincie Groningen staan diverse prachtige, middeleeuwse dorpskerkjes. Het is wonderbaarlijk dat er niet een is omgevallen tijdens de recente aardbevingen in de provincie. Is het een soort survival of the fittest? Dat die kerkjes juist oud zijn geworden omdat ze zo goed zijn gebouwd?

Dat verhaal gaat misschien op voor de aardbevingbestendige Aya Sophia in Istanboel, maar niet voor de tientallen middeleeuwse juweeltjes in het Noorden. De kerken zijn juist extra kwetsbaar. Dat vertelde eerder deze week ingenieur Roel de Jong aan journalisten van de EO. Lees verder

Honderd herkenningen voor de Brabander

Lambertuskerk Raamsdonk

Er staan mooie kerken, zoals de Lambertuskerk in Raamsdonk, NIET in.

Van oeroude romaanse kerken tot blokkendozen in de stijl van de Bossche school. Van onooglijke dorpskerkjes tot grootste werken als de Bredase Onzelievevrouwekerk en de Sint Jan in ‘s-Hertogenbosch. De diversiteit van kerken in Noord-Brabant is enorm en dat is te merken in het boek De 100 mooiste kerken van Noord-Brabant.

Of we hier nou echt de mooiste kerken zien, is natuurlijk een kwestie van smaak. Als getogen Oosterhouter vind ik de Sint Jan in die plaats natuurlijk de mooiste. En blijkbaar terecht, want die komt uitgebreid aan bod in het boek van Wies van Leeuwen, net zoals het gebouwtje in dezelfde stad dat ik kende als het ‘prottestante kerkje’. Lees verder

Muren krijgen oren in chic vormgegeven boek

Oren van Steen, omslagErfgoed presenteren voor een breed publiek kan het beste door het tot leven te brengen. De auteurs van het boek Oren van steen hebben dat met verve voor elkaar gekregen. Zij geven het publiek wat het wil: mooie verhalen bij mooie gebouwen.

Een Maastrichtse stadsgids vertelde tijdens haar vaste rondje de toeristen jarenlang  altijd hetzelfde verhaal op dezelfde plek. Dat was recht onder het meestal open raam van mijn studentenkamer. Dus ik kan het sterke verhaal over de stadswachter in het torentje op het eeuwenoude Dinghuis nog steeds dromen.

“Weet u waarom hij maar half salaris kreeg?” voerde de gids de spanning op. “Omdat hij nog maar één oog had!” Of het verhaal waar is of niet, een welwillend lachsalvo was meestal het resultaat. Lees verder

Een betrekkelijk zeldzaam stijlbloempje moet blijven bestaan

Alfonsusschool, Roermond

De Alfonsusschool past uitstekend in zijn monumentale omgeving.

Monumentje! geeft graag ruimte aan gastbloggers. Vandaag een gastblog van Willem Cartigny. Deze roept op de Roermondse Alfonsusschool te behouden. Dat is een mooi voorbeeld van de zogeheten Um 1800-stijl.

Er is het nodige te doen omtrent de mogelijke stopzetting van het gebruik van de Alfonsuschool aan de Kapel in ’t Zand in Roermond als school, om meerdere redenen een slechte ontwikkeling. Het verlies van de functie van de school betekent niet per definitie het verlies van het gebouw, maar de bedreigingen ervan nemen wel navenant toe. Lees verder

Twee bedreigde symbolen van middeleeuwen en wederopbouw

Sint Stevenskerk, Nijmegen

Van de Nijmeegse Stevenskerk vallen brokstukken af.

Arnhem en Nijmegen zijn natuurlijk twee totaal verschillende steden. Vitesse versus NEC. Het chique Haagje van het Oosten versus de rode stad aan de Waal. Maar de steden lijken in sommige opzichten ook op elkaar.

In allebei de steden staan schitterende, gotische kerken. De Arnhemse Eusebiuskerk en de Nijmeegse Stevenskerk hebben beide flinke schade opgelopen in 1944. En allebei zijn ze nu toe aan een stevige restauratiebeurt. Lees verder

Subsidieregeling voor rijksmonumenten krijgt renovatiebeurt

Sint Jan en Sint Servaas, twee beeldbepalende kerken aan het Vrijthof in Maastricht.

Sint Jan en Sint Servaas, twee beeldbepalende kerken aan het Vrijthof in Maastricht.

Meer geld voor rijksmonumenten zou nog fijner zijn geweest, maar ja… crisis, hè? Hoe dan ook, het ministerie van OCW vereenvoudigt de subsidieregeling voor rijksmonumenten. Met de nieuwe regeling zouden meer eigenaren van rijksmonumenten van steun kunnen profiteren. De ministerraad heeft ingestemd met een voorstel hiertoe van staatssecretaris  Halbe Zijlstra (cultuur).

De onderhoudssubsidie voor rijksmonumenteneigenaren is blijkbaar te populair: in 2011 moest de overheid 80 procent van de aanvragen worden afwijzen. Uit onderzoek blijkt dat ook de komende jaren het beschikbare budget  van 48,5 miljoen euro per jaar ontoereikend is om in de vraag te voorzien, aldus het ministerie. Lees verder

Terechte eer voor Dordtse kerkenredder

Nieuwkerk, Dordrecht

Herbestemming heeft ervoor gezorgd dat de kerk geen ruïne werd.

De Nieuwkerk in Dordrecht staat op een onooglijk pleintje. Dat pleintje had nog lelijker kunnen zijn: bijna was de middeleeuwse kerk zelf ook verdwenen. Gelukkig was er een Dordtenaar die zich met hart en ziel inzette voor het gotische gebouw.

Deze Theo van Halewijn, overleden in 2005, is sinds kort geëerd met een plaquette op de Nieuwkerk. Hij heeft een restauratieplan en een herbestemmingsplan voor het middeleeuwse complex bedacht. Als dat niet was gebeurd, was de kerk nu een zieltogende ruïne geweest. In het beste geval. Lees verder

Mysterieus Roermonds kapelletje is bijzonder straatmeubilair

Kapelletje aan de Kapellerweg

Wie het kapelletje ontworpen heeft, weet niemand meer.

Het is een charmant monumentje, dat kapelletje aan de Kapellerlaan in Roermond. Opgetrokken uit mergelsteen, uitgevoerd in krullerige neogotiek. Hoe kan het ook anders in de geboortestad van Pierre Cuypers.

Of Cuypers of iemand anders het kapelletje heeft ontworpen, weet eigenlijk niemand meer. Het bouwsel heeft geen naam en staat bekend als Kapelletje aan de Kapellerlaan. Over de geschiedenis zijn behoorlijk wat raadsels. Eigenlijk een best mysterieus kapelletje. Lees verder

Goedkope monumentenlening nu ook voor niet-woonhuizen

Halbe Zijlstra

Halbe Zijlstra: "We weten uit ervaring dat de regeling werkt."

Eigenaren van monumentale panden als kerken en fabrieken kunnen vanaf volgend jaar goedkoop lenen als zij hun eigendom willen restaureren. Dat meldt de site van het Ministerie van Onderwijs, Cultuur en Wetenschappen (OCW). De constructie bestaat al een tijd voor woonhuismonumenten.

Volgens staatssecretaris van Cultuur Halbe Zijlstra is de regeling voor woonhuizen een succes. “We weten uit ervaring dat deze regeling werkt. Daarom gaan we hem uitbreiden naar alle soorten monumenten”, zegt de VVD’er. Lees verder